G l o b e t r o t t e r

Buitensportvoeding


watervliegtuig, Lake McClusky, Yukon, Canada
METAAL - DE KRACHT

OVER VOEDING
wat is verantwoorde voeding
de schijf van vijf
energie en kilojoules
hoeveel energie
koolhydraten
vetten
cholesterol
essentiële vetzuren
vitamines
in vet oplosbare vitamines
in water oplosbare vitamines
over mineralen
bioactieve stoffen
probiotica en prébiotica
voedingssupplementen
gebruik voedingssupp.
fabeltjes over vitamines
verrijkte voeding
richtlijnen gezonde voeding
tips voor actievelingen
verdeling voedsel over de dag

MICRO-ORGANISMEN
wat is voedselbederf
vormen van besmetting
chemische besmetting
wat zijn micro-organismen
wat doen micro-organismen
soorten micro-organismen
hygiënetips

DE GESCHIEDENIS VAN DE VOEDINGSLEER
de geschiedenis van voedsel
oertijd tot 1960
1960 tot heden
voedsel en macht
religieuze aspecten

VEGETARISME
vegetarisme
combineren en vervangen

VOEDSELALLERGIE
voedselallergie
allergie en onze producten

VOEDSELVEILIGHEID
voedselveiligheid
de warenwet
controlerende instanties
risicoanalyse en veiligheid

naar de winkel

naar het hoofdmenu en de overige hoofdstukken


Eiwitten

Eiwit wordt in het algemeen aangeduid als energiebron maar eigenlijk gaat het daarbij om de rol in de aanvoer van aminozuren. Eiwit bestaat uit aminozuren. De spijsvertering breekt het eiwit af tot de individuele aminozuren.
Het lichaam heeft aminozuren nodig om zelf weer nieuwe eiwitten te maken, die benut worden bij de groei, het spierherstel en voor het zuurstoftransport naar de spiercellen. Er zijn 20 natuurlijke aminozuren die elk hun eigen eigenschap hebben. Daarnaast kunnen aminozuren aan elkaar gekoppeld zijn, dit zijn de zogenaamde peptiden. Er zijn wel honderden combinaties mogelijk van aminozuren (polypeptiden) en eiwitten zijn altijd polypeptiden. Als er één aminozuur anders gekoppeld is kan het eiwit onwerkzaam worden of een geheel andere functie krijgen. Bloedarmoede is een voorbeeld van de aanwezigheid van één foutief gekoppeld aminozuur. Omdat deze site geen wetenschappelijke verhandeling is, volstaat bovenstaande om de complexiteit en het belang van de eiwitten aan te duiden, maar ook om duidelijk te maken dat er niet een eenduidige eiwit bestaat. Er zijn vele soorten eiwitten, het lichaam heeft deze nodig en het lichaam maakt deze voor een zeer groot gedeelte zelf. 

Het lichaam kan echter niet alle eiwitten zelf maken. Acht zogenaamde essentiële eiwitten moeten uit de voeding gehaald worden. Dit zijn: leucine, isoleucine, valine, teonine, methionine, fenylalanine, tryptofaan en lysine. Deze stoffen worden 'gemaakt' door micro-organismen in plankton. 'Hogere' dieren kunnen deze niet maken maar wel weer opnemen door het eten van plankton. Uiteindelijk komen deze essentiële aminozuren bij ons, mensen, terecht door het eten van vette vis en schelpdieren. De vis en schelpdieren bevatten EPA (eicosapentaeenzuur) en DHA (docosahexaeenzuur). EPA en DHA hebben, volgens studies, een belangrijk effect op onze gezondheid, waarbij DHA het meest effectief zou zijn, maar wij krijgen er gemiddeld te weinig van binnen. De aanbevolen hoeveelheid zou 2 tot 3 gram per week zijn, zo'n 3% van de energieopname. Je bevordert de opname door 2 x per week (vette) vis in plaats van vlees te eten, oftewel 100 tot 300 gram per week.

Uit welke voedingsproducten kunnen we eiwit opnemen?
Eiwit wordt vooral uit vlees en vis gehaald. Omdat vlees en vis ook allerlei andere stoffen bevatten wordt het eten van vis en vlees vaak gepropageerd.  Andere eiwitrijke producten zijn o.a. magere zuivelproducten (melk),  eieren (maar niet teveel). Ook in plantaardige producten zoals tofu en tempeh, bonen (peulvrachten), sojaproducten, paddestoelen en noten zitten eiwitten. Eiwit komt namelijk in alle dierlijke en plantaardige cellen voor. Het dierlijk eiwit wordt echter hoogwaardiger genoemd omdat zij meer essentiële aminozuren bevatten. (nb zie ook de bladzijde over vegetarisme)

Welke stoffen zijn nog meer nodig in een verantwoorde voeding?

  lees verder op de volgende bladzijde

© Globetrotter, 1999 - 2002. Laatste update: 1 oktober 2002.

terug naar de vorige pagina